مناهج

مناهج
«نگرش ها و دغدغه های حوزه و روحانیت»

۵۹ مطلب در مرداد ۱۳۹۹ ثبت شده است

 جمعه ۲۴ مرداد و ۲۴ ذی‌الحجة مصادف با روز مباهله

 فضیلت:
 مفسران و محدثان شیعه و سنی تصریح کرده‌‎اند که آیه مباهله (آیه ۶۱ آل‌عمران) در حق اهل‌بیت پیامبر(ص) نازل شده است و پیامبر کسانی را که همراه خود به میعادگاه برد، فرزندانش (حسن و حسین) و دخترش (فاطمه) و علی علیهم‌السلام بودند.

 در این روز حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السلام در حال رکوع انگشتر خود را به سائل داد و آیه «إِنَّمٰا وَلِیُّکُمُ اللّٰهُ وَ رَسُولُهُ..» در شأن آن حضرت نازل شد.

 اعمال:
اوّل: غسل
دوّم: روزه گرفتن
سوّم: خواندن دو رکعت نماز که در وقت و کیفیت و ثواب مانند «نماز روز عید غدیر» است و اینکه «آیت‌الکرسی» در نماز مباهله باید تا «هُمْ فِیهٰا خٰالِدُونَ» خوانده شود.
چهارم: خواندن دعای مباهله
پنجم:دعایی که شیخ طوسی و سید ابن طاووس پس از دو رکعت نماز و «هفتاد مرتبه» استغفار

 خبرگزاری رسا

  • نعمتی

 آیت‌الله اعرافی! ضمن شفاف‌سازی، قاطع برخورد کنید

 علی مهدوی

 با هجوم کرونا به کشور، حوزه علمیه هم از مصائب آن در امان نبود؛ در ایام سال تحصیلی، کلاس‌ها را تعطیل یا غیر حضوری کرد و اکنون که ایام امتحانات هست نیز حوزه علمیه قم در حال برگزاری دومین دوره آزمون مجازی است. بی‌شک برگزاری آزمون مجازی آن هم بدین شکل گسترده درحالیکه سابقه نداشته است یک کار بزرگ از سوی حوزه علمیه است که قابل تشکر و قدردانی است.

 طبعا هم به لحاظ ضعف زیرساخت و امکانات و هم به لحاظ اینکه حوزه علمیه تازه در حال کسب تجربه در این موضوع هست برخی از اختلال‌ها و مشکلات قابل چشم‌پوشی و پیش‌بینی است. اما مسأله وقتی دردآور می‌شود که حجم مشکلات بسیار و حتی دامن‌گیر خطاهای انسانی هم می‌شود!!

  • نعمتی

 تکلیف فضلای جوان
 امام خامنه‌ای

 کارى که شهید مطهرى کرد، امروز باید همه‏‌‌ی فضلاى جوان درصدد باشند خود را براى آن آماده کنند.

 مناهج:
هم حوزه علمیه موظف است متناسب با زمان، برنامه بریزد و حرکت کند؛ هم فضلای جوان و فرهیختگان حوزوی موظف هستند به پرسش‌های ذهنی جامعه التفات داشته باشند و با تحریف‌ها و انحرافات مقابله کنند.
〰️〰️〰️〰️〰️

  • نعمتی
  • نعمتی

 امام خامنه‌ای

 مطهری، پهلوان مبارزه با افکار التقاطی
 تلاش برای آماده‌سازی خود
عدم تنبلی و پشتکار شهید مطهری

 خیلی از شبهات امروز جدید است و مباحث شهید مطهری کافی نیست. حوزه علمیه وظیفه سنگینی دارد.

〰️〰️〰️〰️〰️

  • نعمتی

 محمد حق‌پرست

 در ایجاد هر تحریفی دو گروه نقش دارند:
1️ نخبگانی که عالمانه واقعیت را برای اهداف سیاسی و دنیوی خود تحریف می کنند؛
2️ نخبگانی که از حقیقت خبر دارند و متوجه تحریف هستند، اما بنا بر دلایلی سکوت می‌کنند و این سکوتشان بهترین مؤید برای پیشروی تحریف است.

 درحالیکه #مبارزه با تحریف نیز، وظیفه علما و نخبگان است؛ کسانی که از حقیقت باخبرند و هیچ ابایی از گفتن حقیقت ندارند. همانها که بدون ملاحظات سیاسی توهمی و منافع دنیوی، فقط برای مصلحت اسلام و مسلمین قدم برمی دارند و قلم می‌زنند؛ حتی اگر به شهادت ایشان منجر شود مانند شیخ فضل الله نوری و شهید مطهری، یا اگر به تبعید و تهدید منجر شود مانند حضرت امام خمینی (ره).

 سابقه حوزه علمیه، پر است از مجاهدتهای علمایی که با تمام توان در راه اسلام و حقیقت تلاش کردند. حضرت آقا درباره شهید مطهری می‌فرمایند:
«مرحوم مطهرى آرام نداشت؛ مرتب مشغول یادداشت کردن، تنظیم یادداشت، مرتب کردن سخنرانى‏‌هایى که خود او انجام داده بود، به‏‌دست آوردن شواعب گوناگون و نوبه‏‌نو در زمینه‏‌هاى فکر و اندیشه‏‌ى مذهبى و دینى، و پاسخگویى به انحرافات بود.» (۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۴)

 امروز نیز مراکز حوزوی فعالیتهای خوبی دارند. به حق، حوزه در زمینه مسائل اعتقادی، اخلاقی و فقه فردی حضور پر رنگ و قابل توجهی داشته است. اما در عرصه تحریف‌های اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی آنطور که انقلاب انتظار داشته، عمل نکرده است و نتوانسته انقلاب را آنگونه که مورد توقع است، همراهی و حمایت کند. تا قبل از انقلاب، آرزوی روحانیت بود که بتواند در روزنامه‌ای خط سیاسی و فکری اسلام ناب را واضح تبیین کند، یا در برنامه رادیویی یک ساعت واضح و روشن حرف بزند. اما امروز هر نوع رسانه‌ای که بخواهیم در اختیار داریم، با این حال در مقابل با لیبرال‌ها و غربگراها آنگونه که باید و شاید نتوانسته‌ایم خوب مقابله کنیم.

 باید کاری کنیم که بی‌قراری شهید مطهری در مقابله با تحریف، در نسل طلاب انقلابی امروز نیز احساس شود نه اینکه خدای ناکرده هرکسی دنبال منافع شخصی خودش باشد و انقلابی‌بودن تبدیل به شعاری در میان ما شود. امروز در محضر حق‌تعالی بهانه‌ای برای شانه خالی کردن از بار این مسؤولیت نداریم. منکر مشکلات معیشتی نیستیم، اما آیا بودجه نداشتن یا شهریه کم طلاب، توجیه خوبی برای وادادگی در برابر تحریف‌های سیاسی و فرهنگی است؟ اگر قبول داریم هدایت سیاسی وظیفه روحانیت است، پس باید حضور ملموسی هم داشته باشیم. اگر خود را پدر انقلاب می‌دانیم، چرا گاهی در برابر تحریف مسائل انقلاب ساکتیم و با سکوت خود مهر تأیید بر جریان تحریف می‌زنیم؟

روحانیت، صدها سال آرزوی موقعیت مناسب برای هدایت فرهنگی و سیاسی امت اسلامی و توده مردم را داشته و اکنون که آن موقعیت را به دست آورده، نباید با روزمرگی، آن را تلف کند. مطالبه رهبر انقلاب در «مبارزه با تحریف» اتمام حجت بر روحانیت است که اگر نسبت به این هشدار هم بی‌اعتنایی کنیم، دشمن اوضاع را بدتر خواهد کرد و ما در برابر انحرافات، بدعت‌ها و تحریف‌های او مجبور به سکوت خواهیم بود.

 به همین منظور، تحریریه مناهج، علل ناکامی روحانیت در عرصه هدایت سیاسی را بررسی کرده و پیشنهادهایی را در این زمینه ارائه می‌کند.

〰️〰️〰️〰️〰️

  • نعمتی


#یادداشت_مهمان

 زهرا ابراهیمی

 در حوزه‌های علمیه اولویت اصلی با درس‌خواندن است و بحق نیز باید چنین باشد؛ چون حوزه قرار است بستر تربیت طلاب باشد تا آنها را برای ترویج معارف الهی درجامعه مهیا سازد. لذا طلبه را هرگز نمی‌توان جدا از علم‌آموزی تصور کرد. روح طلبه به طلب علم گره می‌خورد و تحصیل و کسب علم برایش تعبد محسوب می‌شود.

 اگرچه در علوم و معارف الهی طلبه به خوبی درمی‌یابد که رزاق حقیقی خداوند است و قناعت را نیز با زهد عجین می‌نماید؛ اما دغدغه‌ی معیشت باز هم بخشی اجتناب‌ناپذیر از زندگی طلاب است. گاهی فشارهای اقتصادی به حدی زندگی یک طلبه را تحت تأثیر قرار می‌دهد که ناخواسته اولویت‌ها برای او تغییرمی‌کند و کسب معاش، جای خود را به درس می‌دهد!! این چالش، طلبه را سر دو راهی قرار می‌دهد: طلبه یا باید در کنار درس به کاری نیز مشغول گردد و یا قید درس را زده و به همان میزانی که خوانده اکتفاء نماید و وارد بازار کار شود.

 درست است که طلبه خودش در مسیر علم‌آموزی قدم نهاده است و از همان ابتدا به سختی راه واقف بوده است، اما طبیعتا درس‌خواندن نیازمند تمرکز و آرامش فکر است و اگر دغدغه‌ی بحران معیشت حل نشود، ذهن و فکر هم آمادگی لازم برای کسب علوم را نخواهد داشت.

 از طرفی برخی به شدت معتقدند تنها، پرداختن به تدریس، تبلیغ و تحقیق و پژوهش از وظایف یک طلبه است و طلاب نباید به اموری غیر ازاین رو آورند. این تفکر باعث می‌شود که اینگونه افراد نسبت به طلابی که در کنار درس کار می‌کنند، معترض بوده و رفتار آنها را دور از شأن طلبگی قلمداد نمایند. از سوی دیگر، همه طلاب شغل پاره‌وقت آخوندی -در راستای تبلیغ و تدریس و تحقیق- که مکفی حداقلیات معیشت باشد سراغ ندارند.

 طولانی بودن دوره‌های عمومی دروس حوزوی باعث می‌شود که طلاب، تازه بعد از سال ها درس بتوانند وارد مباحث تخصصی شوند و در این مدت نیزمهارتی کسب نکنند و ندانند که دقیقا چه آینده ای در انتظارشان است.

 لذا امروز به شدت جای خالی یک برنامه مدون در حوزه احساس می‌شود. برنامه‌ای که ازهمان سالهای ابتدایی ورود به حوزه در کنار دروس عمومی، تخصص محوری را نیز پیاده سازد و همسو با نیاز جامعه، طلبه اهل علم و اهل مهارت تربیت نماید تا ازاین طریق هم به طلاب و هم به جامعه خدمت نماید.

 آموزه‌های اسلام بسیار گسترده است و تمام جوانب زندگی فردی و اجتماعی انسان را در بر می‌گیرند، لذا علوم دینی پتانسیل لازم برای ورود به فضاهای متعدد اجتماعی را دارد. اما متاسفانه حوزه علمیه هم به مهارت‌آموزی و آموزش علوم کاربردی لازم برای حضور طلاب در نهادهای مختلف کمتر توجه کرده و هم پیگیر حضور طلاب در برخی از فضاهای اجتماعی نبوده است. فضاهایی همچون آموزش و پرورش، بیمارستان‌ها، زندان‌ها، بهزیستی ها، نهادهای مربوط به امور مددکاری، فعالیتهای اجتماعی حتی کانون‌های ترک اعتیاد، مراکز مشاوره‌ای، و ده‌ها و صدها فضای دیگر که می‌تواند از حضور طلاب مهارت دیده در حوزه بهره ببرد.

 امروزه جامعه بیش از پیش نیازمند در صحنه بودن طلاب است. حوزه علمیه باید با ایجاد فضای مهارت‌آموزی و تربیت طلبه برای فضاهای مشخص، کارآمدی و تأثیرگذاری طلاب را در جامعه بالا ببرد. ناگفته نماند که حیات علمی طلبه به حیات اجتماعی او گره خورده است و تفکیک بین این دو مسأله طلبه را به حالت احتضار خواهد کشاند.

  • نعمتی

 مدیر حوزه‌های علمیه با ابقای معاون آموزش و نیز مسئول مرکز ارتباطات و بین‌الملل حوزه، برای سکانداری سایر معاونت‌ها و مراکز حوزه، افراد جدیدی را منصوب کرد.

 آیت الله علیرضا اعرافی مدیر حوزه‌های علمیه کشور با صدور احکام جداگانه، مسئولیت‌ افراد برای بخش‌های مختلف مرکز مدیریت حوزه را برای مدت ۲ سال تعیین کرد.

معاونان و مسئولان مراکز و دفاتر:

بر این اساس حجج الاسلام والمسلمین و آقایان:

 حمید ملکی به سمت قائم مقام مدیر حوزه های علمیه در امور استانها؛
مهدی رستم نژاد، معاون آموزش
ابراهیم معتمدی، معاون منابع انسانی و پشتیبانی؛
حسین ملانوری، سرپرست معاونت تبلیغ و امور فرهنگی؛
علی علیزاده مشاور مدیر و مسئول حوزه مدیریت؛
سیدمفید حسینی کوهساری، مسئول مرکز ارتباطات و بین الملل؛
کاظم سپاسی، مسئول مرکز امور صیانتی؛
سیدعلی میرمطلبی، مسئول مرکز امور طلاب و دانش آموختگان؛
سیدحسین میرمعزی، مشاور و دستیار مدیر در حوزه پژوهش و مسئول مرکز بررسی های راهبردی و مطالعات حوزه و روحانیت؛
سیدمصطفی حسینی نژاد، مدیر دفتر امور موقوفات و منابع پایدار؛
محمداسماعیل عبداللهی، مدیر دفتر امور مشاوران؛
و محمدرضا برته به سمت مسئول مرکز رسانه و فضای مجازی حوزه‌های علمیه منصوب شدند.

جزئیات بیشتر:
hawzahnews.com/news/913358

  • نعمتی

بسم الله الرّحمن الرّحیم

درگذشت جناب حجةالاسلام آقای سیّدعباس موسویان رحمةالله‌علیه را به بازماندگان مکرّم ایشان و نیز به شاگردان و همکاران و ارادتمندان این روحانی ارزشمند تسلیت عرض میکنم.

ایشان از متخصصان فقه اقتصادی و صاحبنظر در بانکداری اسلامی و دیگر مسائل مالی فقه بودند و فقدان ایشان #ضایعه است. از خداوند رحمت و مغفرت و علو درجات برای آن فقید و صبر و آرامش و اجر برای بازماندگانش مسألت میکنم.

سیّدعلی خامنه‌ای
۲۰ مرداد ۱۳۹۹

  • نعمتی

 زندگی شگفت‌آور امام کاظم علیه‌السلام

 امام خامنه‌ای

 زندگى موسى‌بن‌جعفر یک زندگى شگفت‌آور و عجیبى است.

اولاً در زندگى خصوصى موسى‌بن‌جعفر، مطلب براى نزدیکان آن حضرت روشن بود. هیچ‌کس از نزدیکان آن حضرت و خواصِ اصحابِ آن حضرت نبود که نداند موسى‌بن‌جعفر براى چه دارد تلاش مى‌کند و خود موسى‌بن‌جعفر در اظهارات و اشارات خود و کارهاى رمزى‌اى که انجام مى‌داد، این را به دیگران نشان مى‌داد.

 حتى در محل سکونت، آن اتاقِ مخصوصى که موسى‌بن‌جعفر در آن اتاق مى‌نشستند این‌جورى بود که راوى ـ که از نزدیکان امام هست ـ مى‌گوید من وارد شدم، دیدم در اتاق موسى‌بن‌جعفر سه چیز است؛
یکى یک لباس خشن، یک لباسى که از وضع معمولىِ مرفّهِ عادى دور هست. یعنى به تعبیر امروز ما مى‌شود فهمید و مى‌شود گفت لباس جنگ. این لباس را موسى‌بن‌جعفر آنجا گذاشتند، نپوشیدند؛ به‌صورتِ یک چیز سمبولیک. بعد «و سیفٌ مُعَلَّق» شمشیرى را آویختند، معلق کردند یا از سقف یا از دیوار؛ «و مُصحَف» و یک قرآن.

 ببینید چه چیز سمبلیک و چه نشانۀ زیبایى است، در اتاق خصوصى حضرت که جز اصحابِ خاصِ آن حضرت کسى به آن اتاق دسترسى ندارد، نشانه‌هاى یک آدم جنگىِ مکتبى، مشاهده مى‌شود. شمشیرى هست که نشان مى‌دهد هدف، جهاد است. لباس خشنى هست که نشان مى‌دهد وسیله، زندگى خشونت‌بارِ رزمى و انقلابى است؛ و قرآنى هست که نشان مى‌دهد هدف، این است، مى‌خواهیم به زندگى قرآن برسیم با این وسائل و این سختی‌ها را هم تحمل کنیم.

 نماز جمعه تهران
 ۲۳ فروردین ۱۳۶۴

  • نعمتی